Hoe ontstaat dopamine?
Hoe langer jij op je telefoon zit, hoe beter al die apps jou leren kennen en hoe meer reclame ze aan jou kunnen laten zien. Zijn er ook nog minder leuke kanten? Ja eigenlijk…Ja, mijn ouders die zitten er ook wel veel op dat ik gewoon wil praten, maar dat ze gewoon op hun telefoon zitten. Het is heel makkelijk om hem te pakken, maar het is ook wel weer heel moeilijk om ook weer weg te leggen daarna. En dan merk je ook wel dat je eigenlijk gewoon de hele dag hebt verspild eigenlijk. Dus hoe komt het nou dat we met z'n allen zo massaal naar die schermen zitten te kijken? Om die vraag te beantwoorden ga ik even videobellen met gedragswetenschapper Tim van Timmeren. Hey Tim! Wij zitten er helemaal klaar voor. Zwaai maar even. Hallo! Yes, want hoe komt het nou dat we met z'n allen zoveel tijd met die schermpjes bezig zijn? Ja, nou ja, je smartphone is gewoon een geweldige uitvinding. Je kunt er ontzettend veel mee, maar we gebruiken het ook veel als afleiding. Dat kan ervoor zorgen dat we bijvoorbeeld als we ons slecht voelen of als je niet zo lekker in je vel zit en je verdrietig bent, dat je dan verliest in je scherm. En appbouwers maken daar heel slim gebruik van omdat ze weten hoe onze hersenen werken. En dopamine speelt daar een hele belangrijke rol bij. Dopamine? Ja, dopamine, dat is een stofje in je hersenen dat je helpt om dingen te leren en gedrag te herhalen. Iedere keer dat je iets doet wat leuk is of fijn is en vooral als dat onverwachts is, dan komt er dopamine vrij en dat voelt lekker. En daarom gaan je hersenen dat gedrag automatisch herhalen. Hey, een berichtje. En een shotje dopamine. Mmm lekker! En dat smaakt naar meer he? Zeker weten. Die appmakers werken samen met de allerslimste psychologen om ervoor te zorgen dat je zo veel mogelijk beloningen krijgt waar weer dopamine bij vrijkomt en waardoor je hunkert naar meer. Denk bijvoorbeeld aan likes, geluidjes, spelletjes met punten. Ja ja, terwijl: wat heb je daar nou eigenlijk echt aan? Ja, precies. En wat die apps ook doen is leuke berichten afwisselen met saaiere berichten. Want juist als er onverwachts iets leuks komt, dan komt er extra veel dopamine vrij. Wauw oke, gaan ze echt zo ver met al die trucjes? Ja, en ze doen ook nog meer. Als je een video kijkt dan start automatisch de volgende op. En er zijn oneindig veel berichten, dus je blijft maar doorscrollen. Maar wat nou als ik dat leuk vind? Dat het oneindig doorgaat? Wat is er daar dan erg aan? Op een geven moment, dan gaat het zo automatisch. Je pakt je telefoon erbij zonder na te denken en de tijd vliegt voorbij. Guilty! En misschien loop je daardoor wel allemaal andere hele leuke dingen mis. Ja.